{"id":18915,"date":"2020-07-21T07:10:55","date_gmt":"2020-07-21T07:10:55","guid":{"rendered":"http:\/\/v3.aysegulzengin.av.tr\/?p=18915"},"modified":"2023-11-02T13:57:28","modified_gmt":"2023-11-02T13:57:28","slug":"unutulma-hakki-ve-kvkk-karari","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/aysegulzengin.av.tr\/tr\/unutulma-hakki-ve-kvkk-karari\/","title":{"rendered":"Unutulma Hakk\u0131 ve KVKK Karar\u0131"},"content":{"rendered":"\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t
\n\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t\t
\n\t\t\t\t
\n\t\t\t\t\t\t\t

<\/p>\n

K<\/span>i\u015fisel Verileri Koruma Kurulu(KVKK) 23.06.2020 tarih ve 2020\/481 say\u0131l\u0131 karar\u0131 ile ki\u015filerin ad ve soyad\u0131 arama motorlar\u0131 \u00fczerinden yap\u0131lan aramalarda \u00e7\u0131kan sonu\u00e7lar\u0131n indeksten \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131na y\u00f6nelik talepleri de\u011ferlendirdi. Unutulma hakk\u0131n\u0131n \u00fcst kavram olarak de\u011ferlendirildi\u011fi bu talep, daha \u00f6nce de Avrupa Birli\u011fi Adalet Divan\u0131\u2019n\u0131n Google \u0130spanya karar\u0131na konu oldu. KVKK\u2019n\u0131n bu karar\u0131 da emsal ald\u0131\u011f\u0131 ve unutulma hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki taleplerin de\u011ferlendirilmesinde kullan\u0131lacak kriterleri yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131 karar\u0131na gelin beraber bakal\u0131m.<\/p>\n

5651 say\u0131l\u0131 yasa unutulma hakk\u0131n\u0131 sa\u011flar m\u0131?<\/h5>\n

\u00d6ncelikle, KVKK\u2019 nun ilgili karar\u0131nda, mevzuat\u0131m\u0131zda unutulma hakk\u0131na kavramsal olarak yer verilememekle birlikte\u00a0 bu talebi kar\u015f\u0131layabilecek d\u00fczenlemeler oldu\u011fu belirtilmi\u015ftir. 5651 say\u0131l\u0131 yasan\u0131n \u00f6zel hayat\u0131n gizlili\u011fi nedeniyle i\u00e7eri\u011fe eri\u015fimin engellenmesi y\u00f6n\u00fcndeki d\u00fczenlemesinin de bu hakk\u0131n yerine getirilmesinde uygulanacak bir d\u00fczenleme oldu\u011fu belirtilmi\u015ftir. Ancak 5651 say\u0131l\u0131 yasan\u0131n \u00f6zel hayat\u0131n gizlili\u011fini d\u00fczenleyen ilgili maddesi, Yarg\u0131tay kararlar\u0131 gere\u011fince \u2018\u2019ki\u015filik haklar\u0131n\u0131n ihlali\u2019\u2019 durumunda uygulanabilir say\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu anlamda ki\u015filik haklar\u0131na m\u00fcdahale etmeyen, hukuka ayk\u0131r\u0131l\u0131k olu\u015fturmayan ve\/veya su\u00e7 unsuru bar\u0131nd\u0131rmayan i\u00e7eriklerin 5651 say\u0131l\u0131 yasada say\u0131lan d\u00fczenleme ile kald\u0131r\u0131lmas\u0131 pek m\u00fcmk\u00fcn olmamaktad\u0131r. Unutulma hakk\u0131 ise hukuka ayk\u0131r\u0131l\u0131k te\u015fkil etmese bile ki\u015finin bilinmesini istemedi\u011fi veya isminin ge\u00e7mesini istemedi\u011fi i\u00e7erikler bak\u0131m\u0131ndan \u00e7ok daha \u00fcst bir kavram\u0131 ifade etmektedir. Bu anlamda 5651 say\u0131l\u0131 yasada yer alan i\u00e7eri\u011fe eri\u015fimin engellenmesi d\u00fczenlemesinin unutulma hakk\u0131n\u0131 sa\u011flamaya y\u00f6nelik bir d\u00fczenleme oldu\u011fu tespitine kat\u0131lmak pek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir.<\/p>\n

Veri sorumlusunun unutma y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc<\/h5>\n

\u00a0Unutulma hakk\u0131n\u0131 sa\u011flamaya y\u00f6nelik veri i\u015fleme faaliyetinin durdurulmas\u0131, silme, yok etme ve anonim hale getirme ile indeksten \u00e7\u0131karma i\u015flemlerinden somut olaya g\u00f6re en uygun olana karar verilebilece\u011fi ve b\u00f6ylece unutulma hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki taleplerin kar\u015f\u0131lanabilece\u011fi belirtilmi\u015ftir. \u00a0Ki\u015fisel Verilerin Korunmas\u0131 Kanunu\u2019nun getirdi\u011fi veri i\u015fleme ilkelerinden belki de en \u00f6nemlilerini i\u015flendi\u011fi ama\u00e7la ba\u011flant\u0131l\u0131 ve s\u0131n\u0131rl\u0131 s\u00fcrede veri i\u015fleme olu\u015fturmaktad\u0131r. B\u00f6ylece, ki\u015fisel veri i\u015flenmesini gerektiren sebeplerin ortadan kalkmas\u0131 halinde ki\u015fisel veri saklaman\u0131n da son bulmas\u0131 ama\u00e7lanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu halde veri sorumlusunun silme, yok etme veya anonim hale getirme y\u00f6ntemlerinden en uygun olan\u0131 se\u00e7erek ki\u015fisel verinin yok edilmesini sa\u011flama y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc bulunmaktad\u0131r. Ancak KVKK\u2019 nun ilgili karar\u0131nda belirtilen \u2018\u2019indeksten \u00e7\u0131karma\u2019\u2019 se\u00e7ene\u011fi, veri sorumlular\u0131 taraf\u0131ndan yerine getirilmesi gereken bir y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fck de\u011fildir. Veri sorumlusunun KVKK taraf\u0131ndan getirilen ki\u015fisel verilerin yok edilmesine y\u00f6nelik y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc yerine getirmesi ise otomatik olarak indeksten \u00e7\u0131karma sonucunu do\u011furabilir. Bu anlamda, ki\u015filerin unutulmas\u0131n\u0131 istemesinden ziyade veri sorumlular\u0131n\u0131n unutma y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc oldu\u011funu belirtmek daha do\u011fru olacakt\u0131r.<\/p>\n

Bas\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc, ar\u015fivler ve \u00e7ok daha fazlas\u0131<\/h5>\n

Ki\u015fisel verilerin korunmas\u0131 hakk\u0131, di\u011fer hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fckler, di\u011fer kanunlarda yer alan yasal d\u00fczenlemeler ve ki\u015filerin haber alma hakk\u0131, ifade \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ve kamu d\u00fczenini ilgilendiren anayasal d\u00fczenlemeler ile birlikte de\u011ferlendirilmelidir. Bu anlamda, ki\u015fisel veri koruman\u0131n ve ki\u015fisel verilere y\u00f6nelik haklar\u0131n di\u011fer t\u00fcm d\u00fczenleme ve haklar ile birlikte de\u011ferlendirilmesi ve bir\u00e7ok s\u00fczge\u00e7ten ge\u00e7irilmesi gerekmektedir. \u00a0KVKK\u2019 nun ilgili karar\u0131nda da bu hususa at\u0131fta bulunulmu\u015f ve ilgili karar\u0131n ekinde yay\u0131nlanan 13 maddelik de\u011ferlendirme kriterlerinde ise bu hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerin kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131nda nelere dikkat edilmesi gerekti\u011fi belirtilmi\u015ftir. Buna g\u00f6re, ilgili ki\u015finin unutulma hakk\u0131 kapsam\u0131ndaki talebi de\u011ferlendirilirken daha \u00e7ok medya kurulu\u015flar\u0131na y\u00f6nelik talepler esas al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130lgili ki\u015finin unutulmas\u0131n\u0131 istedi\u011fi i\u00e7erik bak\u0131m\u0131ndan, ilgili ki\u015finin kamusal ya\u015famda oynad\u0131\u011f\u0131 rol ve arama sonu\u00e7lar\u0131nda \u00e7\u0131kan bilginin(ki\u015fisel verinin) \u00f6zel nitelikli, g\u00fcncel, do\u011fru ve hukuka uygun olup olmad\u0131\u011f\u0131 y\u00f6n\u00fcnde de\u011ferlendirme yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fi belirtilmi\u015ftir. Ancak bu kriterler i\u00e7inde baz\u0131lar\u0131 i\u00e7in de\u011ferlendirmenin \u00e7ok daha dikkatli yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fi ve bu sebeple daha a\u00e7\u0131k ve anla\u015f\u0131l\u0131r y\u00f6nlendirmeler yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fi a\u00e7\u0131kt\u0131r. \u00d6rne\u011fin, arama sonu\u00e7lar\u0131nda ula\u015f\u0131lan bilginin ki\u015fi hakk\u0131nda \u00f6nyarg\u0131ya sebep olup olmad\u0131\u011f\u0131 nas\u0131l de\u011ferlendirilecektir? Ki\u015fi hakk\u0131nda ula\u015f\u0131lan bilginin kimlik h\u0131rs\u0131zl\u0131\u011f\u0131 veya takip edilme riski do\u011furmas\u0131 hangi kriterlere g\u00f6re incelenecektir? \u00d6yle ki, siber sald\u0131r\u0131lar\u0131n vard\u0131\u011f\u0131 nokta d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnde her bilginin ya da her sistemin bu sonuca g\u00f6t\u00fcrme ihtimali bulunmaktad\u0131r. Yine ilgili ki\u015fiye ili\u015fkin bilgilerin yay\u0131mlanmas\u0131nda yasal zorunluluk olup olmad\u0131\u011f\u0131 de\u011ferlendirmesi kamu kurumlar\u0131 bak\u0131m\u0131ndan \u00f6ng\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr ancak kamu kurumlar\u0131 bak\u0131m\u0131ndan bu y\u00f6nde bir yasal d\u00fczenleme mevcut de\u011fildir.<\/p>\n

Unutulma hakk\u0131n\u0131n muhatab\u0131 arama motorlar\u0131 m\u0131?\u00a0<\/h5>\n

Arama motorlar\u0131, web sitelerinde yer alan i\u00e7erikleri indesklemekte ve b\u00f6ylece arama sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 olu\u015fturmaktad\u0131r. Arama motorlar\u0131 taraf\u0131ndan yap\u0131lan indekslemelerde aranan kelimenin i\u00e7erikle ba\u011flant\u0131s\u0131, SEO(arama motoru optimizasyonu), web sitesinin trafi\u011fi vs. gibi bir\u00e7ok kriter dikkate al\u0131nmaktad\u0131r Ancak burada dikkat edilmesi gereken husus \u015fudur: arama motoru taraf\u0131ndan yap\u0131lan indekslemenin i\u00e7eri\u011fini i\u00e7erik sa\u011flay\u0131c\u0131 olu\u015fturmaktad\u0131r. \u0130\u00e7erik sa\u011flay\u0131c\u0131, 5651 say\u0131l\u0131 yasada, internet ortam\u0131 \u00fczerinden kullan\u0131c\u0131lara sunulan her t\u00fcrl\u00fc bilgi veya veriyi \u00fcreten, de\u011fi\u015ftiren ve sa\u011flayan ger\u00e7ek veya t\u00fczel ki\u015filer olarak tan\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r. \u0130nternet siteleri bak\u0131m\u0131ndan 5651 say\u0131l\u0131 yasada yer alan bir di\u011fer tan\u0131m ise yer sa\u011flay\u0131c\u0131d\u0131r ki,hizmet ve i\u00e7erikleri bar\u0131nd\u0131ran sistemleri sa\u011flayan veya i\u015fleten ger\u00e7ek veya t\u00fczel ki\u015filer olarak tan\u0131mlanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu tan\u0131mlardan hareketle, arama motorlar\u0131n\u0131n indeksledi\u011fi i\u00e7erikleri sa\u011flayanlar, i\u00e7erik sa\u011flay\u0131c\u0131lard\u0131r. Nitekim, KVKK\u2019 nun ilgili karar\u0131nda da medya kurulu\u015flar\u0131na ait internet sitelerinde yer alan ki\u015fisel verilerin kaynaktan silinmesine y\u00f6nelik ba\u015fvurularda, kaynaktaki i\u00e7eri\u011fi sa\u011flayan olarak bas\u0131n organlar\u0131n\u0131n veri sorumlusu olarak kabul edildi\u011fi belirtilmi\u015ftir. Ek bir bilgi olarak, i\u00e7erik sa\u011flay\u0131c\u0131lar\u0131n internet sitesinde yer verdi\u011fi i\u00e7eriklerin indekslenmemesi y\u00f6n\u00fcnde bir se\u00e7ene\u011fi de bulunmaktad\u0131r. Bu anlamda arama motorlar\u0131 indekslemesinin yaln\u0131zca arama motoru taraf\u0131ndan de\u011fil, i\u00e7erik sa\u011flay\u0131c\u0131lar yolu ile olu\u015ftu\u011funu belirtmek de yan\u0131\u015f olmayacakt\u0131r. Ancak yine ilgili kararda, Ki\u015fisel Verilerin Korunmas\u0131 Kanunu gere\u011fince y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc bulunan veri sorumlular\u0131 yerine arama motorlar\u0131 unutulma hakk\u0131na y\u00f6nelik taleplerde muhatap olarak belirlenmi\u015ftir.<\/p>\n

Bu belirlemede internet sitelerinin i\u00e7erik sa\u011flay\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131n belirlenememesi ya da belirlense dahi ula\u015f\u0131lamamas\u0131 veya i\u00e7erik sa\u011flay\u0131c\u0131lar taraf\u0131ndan taleplerin kar\u015f\u0131lanmamas\u0131n\u0131n etken oldu\u011fu san\u0131lmaktad\u0131r. Oysaki yine 5651 say\u0131l\u0131 yasa gere\u011fince; i\u00e7erik, yer ve eri\u015fim sa\u011flay\u0131c\u0131lar\u0131, y\u00f6netmelikle belirlenen esas ve us\u00fbller \u00e7er\u00e7evesinde tan\u0131t\u0131c\u0131 bilgilerini kendilerine ait internet ortam\u0131nda kullan\u0131c\u0131lar\u0131n ula\u015fabilece\u011fi \u015fekilde ve g\u00fcncel olarak bulundurmakla y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcr. Ancak bu d\u00fczenlemenin uygulamada yer buldu\u011funu, gerekli d\u00fczenleme ve denetlemelerin yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemek g\u00fc\u00e7t\u00fcr.<\/p>\n

Karar uygulanabilir mi?<\/h5>\n

Unutulma taleplerinde arama motorlar\u0131n\u0131n muhatap olarak belirlenmesinin \u00a0uygulama s\u0131ras\u0131nda bir tak\u0131m zorluklar \u00a0yarataca\u011f\u0131 a\u00e7\u0131kt\u0131r:<\/p>\n